الشيخ محمد علي الگرامي القمي

257

رساله توضيح المسائل (1390ش) (فارسى)

مستحب آن است كه بعد از خواندن قضاى نمازهاى سابق دوباره نماز قضايى را كه در آن روز پيش از نماز اداء خوانده بجا آورد . مسئله 1453 - تا انسان زنده است اگر چه از خواندن نماز قضاهاى خود عاجز باشد ، ديگرى نمىتواند نمازهاى او را قضا نمايد . مسئله 1454 - نماز قضا را با جماعت مىشود خواند ، چه نماز امام جماعت اداء باشد يا قضا ، و لازم نيست هر دو يك نماز را بخوانند مثلًا اگر نماز قضاى صبح را با نماز ظهر يا عصر امام بخواند اشكال ندارد . مسئله 1455 - مستحب است اطفال مميّز را به خواندن نمازهاى واجب و نوافل تمرين و عادت دهند ، بلكه مستحب است آنان را به قضاى نماز هم تشويق نمايند و همچنين مستحب است تمرين و عادت دادن آنان بر هر عبادت و عمل صالح و خُلق و روش نيك ، البتّه تمرين روش صحيح مىخواهد و نبايد طفل احساس فشار و زور كند بحدّى كه خسته شده بيزار گردد . و واجب است بر اولياء اطفال كه آنان را از هر كارى كه باعث ضرر بر خودشان و يا ديگران باشد ، جلوگيرى كنند و از هر كارى كه شارع مقدّس وجود آن را در خارج منع فرموده ، مثل زنا ، لواط ، غيبت و غنا ، واجب است اطفال را جلوگيرى كرد . و همين‌طور از هر چيزى كه روح او را فاسد مىنمايد . و حرام است آنان را تحت تعليم معلّمين فاسق و بىايمان ، كه سبب فساد اخلاق و عقيده اطفال مىشوند ، بگذارند ، . نماز قضاى پدر كه بر پسر بزرگتر واجب است مسئله 1456 - اگر پدر به جهت عذرى نماز يا روزه‌اش را بجا نياورده باشد ، بعد از فوت او بر پسر بزرگتر واجب است قضا نمايد يا براى انجام آن اجير بگيرد هر چند پدر از قضا كردن عاجز بوده و نتوانسته باشد قضاء كند ، و بنابر احتياط واجب اگر از روى نافرمانى هم ترك كرده باشد ، پسر بزرگتر بايد آن را قضا نمايد . و در مورد مادر نيز احتياط مستحب رعايت اين حكم است بلكه در صورتى هم كه پدر و مادر وصيت نكرده باشند ، و پسر هم نداشته باشند احتياط مستحب اين است كه اكبر ذكور از اولياء ميّت طبق طبقات ارث نماز و روزه او را قضا كند و با نبود ذكور اناث از آنها انجام دهند .